5 ffordd i gael Nadolig mwy ymwybodol yn gymdeithasol

Yn y blog hwn, rydyn ni wedi darparu rhestr fer o ffyrdd i gael effaith gymdeithasol gadarnhaol y Nadolig hwn, gan gynnwys cefnogi busnes cymdeithasol lleol a chreu calendr adfent banc bwyd!

Gweler y dudalen hon yn: English

Bob blwyddyn ym mis Rhagfyr, rydyn ni’n hoffi adrodd a dathlu straeon am bŵer cariad a charedigrwydd, sydd wedi bod yn arbennig o berthnasol dros y pandemig. Ond sut ydyn ni’n cymryd y straeon hyn ac yn eu cymhwyso i’n bywydau ein hunain? Pan gyhoeddwyd A Christmas Carolgan Charles Dickens gyntaf, fe gododd rhoddion elusennol yn brydlon a diolch i’r nofel hon y daeth y tymor yn gyfystyr yn gyflym ag ewyllys da ac elusen. Bob blwyddyn, byddwn yn gwylio sut mae Scrooge yn cael ei drawsnewid yn llwyr er gwell, a phob blwyddyn byddaf yn nodio yn gytûn pan fydd yn cyhoeddi:

“Byddaf yn anrhydeddu’r Nadolig yn fy nghalon, ac yn ceisio ei chadw drwy’r flwyddyn. Byddaf yn byw yn y Gorffennol, y Presennol, a’r Dyfodol… Ni fyddaf yn cau allan y gwersi maen nhw’n eu dysgu.”

Yn gymaint â bod y stori hon wedi fy ysbrydoli i ac eraill di-ri i geisio gwneud daioni trwy gydol yr ŵyl, mae’n aml yn anodd cadw’r addewid hwn wrth i ni syrthio i’run arferion cyfarwydd bob blwyddyn.

Rydw i yn aml wedi bod yn euog o ruthro i brynu pethau nad ydw i hyd yn oed eu hangen gan fanwerthwyr y gwn eu bod yn llai na charedig i’w gweithwyr eu hunain. Rwyf hefyd wedi treulio oriau di-ri yn gwneud ac yn prynu pethau oherwydd maen nhw i fod i deimlo’n ‘Nadoligaidd’, ond yn ystod y blynyddoedd diwethaf rydw i wedi dechrau teimlo y gallai llawer o fy arferion o gwmpas yr adeg hon o’r flwyddyn fod yn fwy ystyrlon ac y gallen nhw gael effaith fwy cadarnhaol ar fy nghymuned a’r amgylchedd.

Yn lle helpu manwerthwyr rhyngwladol i ddod hyd yn oed yn gyfoethocach, gallai eleni fod yn gyfle i wneud gwahaniaeth trwy gefnogi mentrau cymdeithasol, elusennau a chymunedau sydd angen ein help.

Fel her i mi fy hun i fod yn fwy ymwybodol yn gymdeithasol y Nadolig hwn, rwyf wedi llunio rhestr fer o ffyrdd i wneud gwahaniaeth dros yr ŵyl, ac rwy’n gwahodd unrhyw un sydd moyn cael Nadolig mwy ymwybodol yn gymdeithasol i ymuno â mi!

1. Prynu anrheg gan fenter gymdeithasol

Mae menter gymdeithasol yn fusnes sy’n rhoi pobl o flaen elw. Mae’r arian maen nhw’n ei wneud naill ai’n mynd yn ôl i’r busnes neu i achos maen nhw’n ei hyrwyddo.

Mae gan GoodWash, er enghraifft, linell gyfan o gynhyrchion golchi Cymreig moethus, a phan fyddwch chi’n prynu ganddyn nhw, rydych chi’n helpu i wella bywydau anifeiliaid a phobl mewn cymunedau lleol heb orfod cyfaddawdu ar ansawdd. Dros y pandemig, fe wnaethant lansio cynllun ‘prynu un rhoi un ar gyfer gweithwyr allweddol’ a rhoi dros 10,000 o olchion i weithwyr allweddol.

Cenhadaeth Madlug yw darparu urddas i blant mewn gofal. Mae dros 90,000 o blant mewn gofal yn y DU ac Iwerddon gydag un plentyn yn dod i mewn i’r system ofal bob 15 munud. Mae’r mwyafrif yn cario eu heiddo bydol mewn bagiau biniau plastig neu fagiau siopa plastig, gan golli eu hurddas yn y broses. Gyda phob bag yn cael ei brynu, rhoddir bag teithio i blentyn mewn gofal. Y peth gwych am fentrau cymdeithasol yw eu bod nhw ym mhobman ac yn dod o bob lliw a llun, efallai y byddwch chi hyd yn oed yn synnu faint sydd yn eich ardal chi yn unig!

2. Creu calendr adfent banc bwyd

Dyma’r gweithgaredd perffaith i’r teulu cyfan ei rannu yn y cyfnod cyn y Nadolig! Y cyfan sy’n rhaid i chi ei wneud yw rhoi eitem mewn blwch, ei groesi oddi ar y calendr ac yna mynd â’r blwch i’r banc bwyd neu’r elusen leol o’ch dewis. Bob dydd rydych chi’n ychwanegu eitem wahanol fel past dannedd, pasta, coffi ac ati ac erbyn diwedd y mis, rydych chi wedi helpu rhywun mewn angen trwy amser anodd.

Gallwch lawrlwytho templed am ddim o rifyn mis Tachwedd o’r Abergavenny Focus yma.

3. Prynu cyfranddaliadau cymunedol fel anrheg

Mae llawer o dafarndai, lleoliadau a lleoedd cyhoeddus wedi wynebu cau ar y pandemig, ac mae Cymru yn colli tafarn bob wythnos. Un o’r ffyrdd mwyaf effeithiol o achub y lleoedd hyn yw prynu cyfranddaliadau yn y busnes ei hun.

Mae Cynlluniau Cyfranddaliadau Cymunedol yn caniatáu i bobl fod yn berchen ar ran o fusnes, gwasanaeth neu ased sy’n bwysig iddyn nhw. Gallai fod y siop leol, gwarchodfa natur, mynediad i’r rhyngrwyd neu unrhyw beth arall y gallwch chi feddwl amdano. Dychmygwch fod yn berchen ar ran yn eich hoff dafarn!

Gallai hyn fod yn anrheg berffaith i rywun sydd moyn achub lle maen nhw’n ei garu ac moyn buddsoddi yn ôl yn eu cymuned eu hunain. Cymerwch gip ar sut y gwnaeth Tafarn yr Heliwrachub eu tafarn trwy gyfranddaliadau cymunedol:

4. Dewch yn Gyfaill Digidol

Mae llawer o bobl hŷn a bregus yn cael dyfeisiau digidol fel anrhegion dros y Nadolig, ond yn aml nid oes ganddynt wybodaeth na hyder digidol ac yn y pen draw ni allant eu defnyddio. Ond gallai Cyfaill Digidol helpu i sicrhau nad ydyn nhw’n cael eu heithrio’n ddigidol.

Mae Cyfeillion Digidol yn bobl sy’n helpu person hŷn, ffrind, aelod o’r teulu neu gymydog i fynd ar-lein. Mae’r cynllun yn harneisio ewyllys da a sgiliau pobl sy’n hapus yn defnyddio’r rhyngrwyd, ac yn eu hannog i gyfeillio â rhywun nad yw. Darganfyddwch fwy am sut i ddod yn Gyfaill Digidol trwy Gymunedau Digidol Cymru.

Gall y gallu i ddefnyddio dyfeisiau digidol drawsnewid bywydau pobl hŷn gan ei fod yn caniatáu iddynt aros yn gysylltiedig â ffrindiau a theulu. Dyma sut gwnaeth dosbarthu dyfeisiau digidol i gartrefi gofal dros cyfnod clo byd o wahaniaeth i fywydau preswylwyr, a allai o’r diwedd weld eu teuluoedd am y tro cyntaf ers misoedd:

5. Cyfrannwch anrheg Nadolig

Cyn y cyfnod clo, roedd 14.5 miliwn o bobl yn y DU yn byw mewn tlodi. Mae’r pandemig wedi gweld y nifer hwn yn codi i 15 miliwn wrth i filoedd gael eu plymio i dlodi o ganlyniad i incwm a gollwyd, salwch a chostau byw cynyddol. Mae’r erthygl hon gan The Independentwedi coladu rhestr o elusennau sydd angen rhoddion ac yn argymell pa fath o roddion sydd eu hangen ar gyfer pob elusen.

Dros y mis i ddod, byddaf yn gwneud fy ngorau i anrhydeddu’r rhestr hon dros gyfnod y Nadolig. Felly mae croeso i chi fy nilyn ar Twitter yn @RhodriWalesCoop i weld fy hynt a chadw llygad ar sianel Twitter y Ganolfan am ddiweddariadau!

Rhodri McDonagh yw’r Cynhyrchydd Cynnwys Digidol yng Nghanolfan Cydweithredol Cymru