Blog | Cyfranddaliadau cymunedol | Policy

Bil newydd i Gwmnïau Cydweithredol ger bron Senedd y DU

Mae James Wright yn Swyddog Polisi yn Co-operatives UK. Yn y blog hwn, mae'n disgrifio'r Bil Cymdeithasau Cydweithredol a Chymdeithasau Budd Cymunedol (Buddsoddiad Amgylcheddol Gynaliadwy) sydd newydd ei gynnig a'r hyn y gallai ei olygu i gwmnïau cydweithredol yn y DU.

By Ceri-Anne Fidler Jones · February 14, 2020

See this page in: English

Os ydym am i fwy o bobl ddewis opsiwn cydweithredol ar gyfer eu busnes, yna un peth sydd angen i ni ei wneud yw sicrhau bod y gyfraith mewn perthynas â chwmnïau cydweithredol mor hawdd i’w defnyddio â phosibl.

O ran diwygio’r gyfraith, ein prif flaenoriaeth yw cynnig yr opsiwn i gymdeithasau cydweithredol sicrhau’n gyfreithiol y bydd eu ‘cyfalaf cyffredin’ yn parhau’n ‘anwahanadwy’, drwy gydol oes y busnes ac wedi hynny. Ar hyn o bryd, ni allant wneud hyn ac mae’n mynd yn broblem.

Meddu ar o leiaf rywfaint o gyfalaf sy’n gyffredin, ac felly na ellir ei ddosbarthu ymysg aelodau, yw un o nodweddion sylfaenol y rhan fwyaf o gwmnïau cydweithredol. Mae gan y rhan fwyaf o gymdeithasau cydweithredol reolau sy’n nodi amrywiadau ar hyn.

Ond mae cael rhyw fath o ‘glo asedau’ statudol sy’n ymrwymo gwarged cyfalaf i gyd-ddibenion a dibenion cymdeithasol yn dod yn fwyfwy angenrheidiol mewn llawer o rannau o’n heconomi gymdeithasol.

Felly, mae’r ffaith na all cymdeithasau cydweithredol yn y DU roi eu statws statudol o ran cyfalaf cyffredin a’r ffaith ei bod yn rhaid iddynt ddibynnu ar ddarpariaethau sy’n seiliedig ar reolau yn lle hynny, y gellir eu dadwneud neu eu hanwybyddu yn rhy hawdd o lawer, yn anghysondeb niweidiol. Ac, yn waeth byth, mae’n golygu bod y ffurflen i gymdeithasau cydweithredol yn llawer llai defnyddiol yn yr economi gymdeithasol fodern nag y byddai fel arall, gyda gormod o sefydlwyr wedi cael eu gorfodi i wneud dewisiadau llai na delfrydol wrth ymgorffori.

Felly, rydym wrth ein bodd bod Anna McMorrin AS wedi penderfynu cyflwyno Bil Aelodau Preifat sy’n gweithio tuag at roi opsiwn statudol i gymdeithasau cydweithredol, yn ogystal â newidiadau er mwyn galluogi gwaith codi ecwiti newydd a diogelu dibenion cydweithredol a chymdeithasol.

Nid yw’r rhan fwyaf o Filiau Aelodau Preifat yn cael eu pasio. Mae gan un Anna siawns well na’r rhan fwyaf gan fod ei henw wedi cael ei ddewis yn gynnar mewn pleidlais arbennig, sy’n golygu y gwarantir amser hanfodol i’w Bil ar yr agenda Seneddol.

Bydd angen darbwyllo ASau a Llywodraeth y DU y byddai darpariaethau’r Bil yn fuddiol i gwmnïau cydweithredol ac y byddai’n cael cefnogaeth eang er mwyn iddo gael unrhyw obaith o ddod yn gyfraith. Mae gennym dystiolaeth ar y ddau gyfrif ac rydym mewn sefyllfa i gynnull cefnogwyr yn y sector os bydd angen.

Bwriedir cynnal y cam nesaf ar gyfer Bil Aelodau Preifat Anna, sef yr Ail Ddarlleniad, ddydd Gwener 27 Mawrth 2020. Erbyn hynny, bydd y Bil wedi’i gyhoeddi’n llawn a chaiff ei drafod yn y siambr cyn ei roi i bleidlais. Os bydd yr ASau yn pleidleisio o’i blaid, caiff yna ei drosglwyddo i’r Pwyllgor.

Gallwch gofrestru i gael y wybodaeth ddiweddaraf am y Bil hwn gan Co-operatives UK yma: https://www.uk.coop/new-co-ops-bill-parliament-great-people-and-planet.