Blog

Byddwch yn ysgol – helpwch cwmni tai cydweithredol Tir Cyffredin i brynu eu cartref cyntaf!

Mae'n unfed awr ar ddeg i gwmni tai cydweithredol diweddaraf Cymru, Tir Cyffredin. Gydag ychydig wythnos ar ôl yn unig i godi'r swm o £140,000 y mae ei angen arnynt er mwyn prynu eu cartref, mae eu dyfodol yn y fantol.

By Rhodri McDonagh · 19 Awst 2021

Gweler y dudalen hon yn: English

Ar gyfer cydweithfa dai Tir Cyffredin Byddai llwyddiant yn golygu saith lle fforddiadwy i’w rentu ynghyd â hwb cymunedol am genedlaethau i ddod. Byddai methiant yn golygu y byddai’n rhaid i aelodau adael eu cartref a bydd y cartref yn cael ei werthu ar y farchnad agored. Yna beth fydd yn dod ohono? Ail gartref? Mwy o lety Airbnb?

Dyna pam yr wyf yn gwneud popeth y gallaf ei wneud i gefnogi Tir Cyffredin, trwy fy swydd fel Swyddog Tai a Arweinir gan y Gymuned ar gyfer Canolfan Cydweithredol Cymru, ond hefyd trwy addo fy nghefnogaeth bersonol i’w benthyciad stoc. Mae benthyciad stoc yn fecanwaith ariannol sy’n caniatáu i bobl fuddsoddi mewn cwmnïau tai cydweithredol. Hon yw’r unig ffordd y gall y rhan fwyaf o gwmnïau tai cydweithredol sicrhau eu blaendal neu dalu unrhyw ddiffyg na all y morgais dalu amdano, ac mae hyn yn hanfodol. Mae’n fenthyciad diwarant felly ceir risg, ond os bydd popeth yn mynd yn iawn, bydd yr arian yn cael ei roi yn ôl i mi ymhen pum mlynedd, gyda llog o 3% wedi’i ychwanegu iddo.

Yn y cyfamser, bydd fy arian wedi helpu i ddarparu cartref a chynnig cyfleoedd gwell mewn bywyd i’r bobl hynny. Rydw i’n gwybod hyn oherwydd yr arferwn fyw mewn cartref cwmni tai cydweithredol fy hun am saith mlynedd, ac roedd fy nghyfnod yno wedi newid fy mywyd yn llwyr. Rhoddodd yr hyblygrwydd i mi ymgymryd â her fawr mewn bywyd, sef seiclo ar draws Ewrop, a oedd wedi trawsnewid fy iechyd corfforol a meddyliol.

Rhoddodd y lle i mi dyfu bwyd organig iach a ffres i bump o bobl mewn gardd hyfryd a oedd yn wynebu’r de (rhywbeth a oedd wedi bod yn freuddwyd yn unig i mi cyn hynny!)

Ar ôl byw ar fy mhen fy hun am ddeng mlynedd, cefais gwmni diddiwedd (a oedd yn rhy ddiddiwedd ar brydiau!). Heb sôn am y cannoedd o brydau anhygoel a baratowyd gan y bobl y bûm yn byw gyda nhw (roedden nhw wedi gwella fy lles yn aruthrol!) ac wrth gwrs, y sgyrsiau di-ri am gymaint o wahanol bynciau a gododd yn ystod y prydau hynny. Dros saith mlynedd, cefais y cyfle i gyfarfod cannoedd o bobl newydd, ac yn bwysicaf oll, fy nyweddi.

Cydweithfa Dai Tir Cyffredin, Bryn Tyrnol

Fel aelod o gwmni tai cydweithredol, gwelais hefyd y grym a oedd gennym i newid bywydau pobl arall, weithiau trwy feddalu’r rhwystrau rhwng y lle preifat a chyhoeddus. Trwy sicrhau bod ein lle a’n hadnoddau ar gael i bobl nad oeddent yn byw yn safle y cwmni cydweithredol, llwyddom i ysgogi swm aruthrol o ddysgu anffurfiol, sgiliau a meithrin gallu, a oedd wedi gwella bywydau nifer fawr o bobl. Pethau digon syml weithiau fel cynnal gweithdy trwsio beics neu ganiatáu i bobl aros pan fyddai angen cartref dros dro arnynt. Weithiau, pethau mwy fel bod yn ganolfan cymorth ar y cyd yn ystod y cyfnod clo cyntaf. Aethom ati i gyfeirio’r holl egni a oedd yn bodoli rhyngom allan i’r byd.

Pan fyddwch yn buddsoddi mewn cwmni cydweithredol sydd wedi ymrwymo i rannu ei le a’i egni, rydych yn buddsoddi yn yr aelodau ac ym mhawb sy’n cael cyswllt gyda’r lle hwnnw. O’r herwydd, rydw i’n teimlo’n hyderus y bydd Tir Cyffredin yn cynnig budd i gymuned llawer ehangach na’r bobl sy’n byw yno yn unig. Bydd yn darparu tir cyffredin lle y gall pethau eraill dyfu.

Mae eisoes wedi ymrwymo i barhau i gynnal y ganolfan drefnu ar gyfer Gŵyl El Sueno am y chwe blynedd nesaf. Mae’r ŵyl hon wedi bod yn cael ei chynnal ers tro, gan ddwyn artistiaid o bob cwr o Gymru a’r byd ynghyd i ddathlu a cefnogi newid cadarnhaol. Gwn bod ganddyn nhw nifer fawr o gynlluniau eraill, y byddant oll yn cynnig budd i’r gymuned ehangach. Os collir y tŷ i berchnogion preifat, collir hyn oll hefyd. Yr egni, y posibilrwydd, yr addewid a ddaw yn sgil grwpiau yn rhannu diben cyffredin.

Pan oeddwn i’n ifanc, gwyliais y ffilm Nadoligaidd glasurol It’s a Wonderful Life, lle y mae James Stewart yn actio rhan George Bailey, y bancwr rhwystredig. Un o uchafbwyntiau’r ffilm yw’r eiliad y mae George yn achub adeiladau a chwmni benthyciadau y dref trwy atgoffa’r holl ddeiliaid blaendal bod eu harian gyda phob un o’u cymdogion, wedi’i fuddsoddi mewn tai gwell i bawb a’r siawns teg mewn bywyd sy’n dod gyda hynny. Dyma fanc cymuned. Llanw sy’n codi ac sy’n codi’r holl gychod. Fel y mae George Bailey yn ei ddweud, ‘rhaid i ni aros gyda’n gilydd, rhaid i ni gael ffydd yn ein gilydd’. Onid hon yw gwers y pandemig hefyd? Y gallwn oll gyfrannu at yr adfer er gwell?Ar hyn o bryd yng Nghymru, nid oes cyllid cyhoeddus ar gael i gwmnïau tai cydweithredol, y tu hwnt i’r cymorth a roddir gan ein rhaglen Cymunedau yn Creu Cartref, a nes y bydd hynny yn newid, rhaid i’r gymuned ehangach gamu i’r adwy, pontio’r bwlch ariannol a datgloi’r potensial.

Rydym oll yn cael budd gan fannau cymunedol sy’n ffynnu a chael pobl sy’n credu mewn cymuned ac y maent yn barod i wneud rhywbeth cadarnhaol ynghylch ei chynorthwyo. Rydw i’n gwybod y bydd yr aelodau eu hunain – Sadie, Ailsa, Gareth, Badger a JoJo – yn gwneud hyn gan fod pob un ohonynt yn ymwneud â phrosiectau cymunedol yn barod, a’r unig bryd y byddant yn datblygu hynny yw pan fyddant yn gwybod y gallant fyw mewn cartref diogel a fforddiadwy. Fel cynghorydd, rydw i’n gweld faint o ymdrech y mae’n ei gymryd i sefydlu cwmni tai cydweithredol newydd.

Yn achos Tir Cyffredin, bydd dau o’r aelodau yn rhoi eu hamser am ddim er mwyn helpu adeiladwr lleol i greu dwy ystafell wely newydd. Os yw creu cartrefi fel gêm nadroedd ac ysgolion, fy swydd i yw helpu grwpiau i osgoi’r nadroedd a dringo’r ysgolion. Cyflawnir rhan fwyaf y gwaith caled gan yr aelodau eu hunain. Iddyn nhw, mae hyn fel cael swydd ychwanegol heb gyflog, y bydd eraill yn mwynhau ei fanteision ymhell ar ôl iddyn nhw adael. Ni fydd rhai grwpiau fyth yn cyrraedd gartref, ond mae gan Dir Cyffredin y posibilrwydd llawn o lwyddo. Yr unig ysgol y mae ei hangen arnynt nawr yw chi.

Cefnogi Cydweithfa Dai Tir Cyffredin

Mae Tir Cyffredin yn chwilio am bobl i fuddsoddi yn eu cwmni tai cydweithredol am o leiaf bum mlynedd. Isafswm y swm buddsoddi y bydd angen ei wneud yw £1,000. Bydd yr arian y byddant yn ei godi yn eu helpu i sicrhau morgais gan Gymdeithas Adeiladu Ecology. Am ragor o fanylion a phecyn buddsoddwr, trowch at eu gwefan sef. Byddant yn cynnal diwrnod agored hefyd ar 22 Awst, lle y byddwch yn gallu cyfarfod y tîm, mwynhau'r tŷ a gweld y potensial.

Dewch o hyd i'n mwy am fuddsoddi yma

 

Baner Rebel for Life, yng nghwmni cydweithfa dai Tir Cyffredin

Rebel for Life Banner, at Tir Cyffredin housing co-op